Amilaz Nedir? Yüksekliği, Düşüklüğü ve Normal Değerleri

Amilaz Nedir? Yüksekliği, Düşüklüğü ve Normal Değerleri

Amilaz Nedir

Sindirim sistemi enzimi olan amilaz, yiyecek ve içeceklerin küçük parçacıklara ayrılarak emilimini sağlamaktadır. Dolayısıyla beslenme ve insan sağlığı açısından oldukça önemlidir. Sindirim sisteminin sağlıklı şekilde işlemesi, amilaz enzimine bağlıdır. Amilaz ağızda ve pankreasta salgılanmaktadır. Ağızda salgılanan tükürük amilazıdır. Beslenme ağızda başlamaktadır. Sindirim sisteminin sağlıklı işleyebilmesi için öncelikle tükürük amilazının normal değerlerinde salgılanması gerekmektedir.

Enzim işlevi üstlenen amilaz, karbonhidratların sindirilmesini sağlamaktadır. Amilaz ağızda ve pankreasta salgılanmasının yanı sıra vücudun başka bölgelerinde de yer almaktadır. İnce bağırsak, karaciğer, plasenta, fallop tüpleri ve yumurtalıklarda da bulunmaktadır. Çeşitli etkenlere bağlı olarak miktarı azalmakta veya artmaktadır.

Amilazın Normal Değerleri

Sindirim sisteminin sağlıklı işlemesini sağlayan amilazın normal değerleri yaş gruplarına göre değişiklik göstermektedir.

İlk 30 günlük bebeklerde; 0-6 U/L
31 gün ve 182 gün arası bebeklerde; 1-17 U/L
183 gün ve 1 yaş arası bebeklerde; 6-44 U/L
1 ve 3 yaş arası bebeklerde; 8-79 U/L
4 ve 17 yaş arası çocuklarda; 21-110 U/L
18 yaş ve üzeri yetişkinlerde; 26-102 U/L

Amilaz enzimi yaş gruplarına göre farklı oranlarda bulunmaktadır. Vücut geneline bakıldığında ise en yüksek görüldüğü yer tükürük bezi ve pankreastır. Bunun yanı sıra düşük olmakla beraber; testisler, fallop tüpleri, overler, bağırsaklar, yağ dokusu ve iskelet kasında da bulunmaktadır.

Amilaz Yüksekliği Nedir?

İnsan vücudunda en fazla tükürük bezi ve pankreasta salgılanan amilaz bazı durumlarda normal değerleri aşarak yükselmektedir. Amilaz yüksekliği tıbbi açıdan dikkat edilmesi gereken bir konudur. İdrar ve kan testleri ile miktarı ölçülen amilaz, az miktarda yükseldiği takdirde ciddi bir tehlike oluşmamaktadır. Ancak amilaz miktarındaki ciddi yükseliş tehlike oluşturmaktadır.

Amilazın yükselmesi pankreastan amilaz geçişi esnasında tıkanma olması ile gerçekleşmektedir. Dolayısıyla kan ve idrardaki amilaz miktarı da yükselmektedir. Yapılan kan ölçümlerinde 450 U/L üzerinde çıkan amilaz pankreaslarda sorun olduğunun göstergesidir. Amilaz yükseliği zamanla tehlikeli hal alarak insülin salgılanmasında sorunlar ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Sonuç olarak şeker hastalığı belirtileri oluşmaktadır. amilazın yükselme nedenleri;

Pankreas salgısının uyarılmasına neden olan ilaçlar
Pankreasta enzim üretimini arttıran ilaçlar
Aspirinler
Doğum kontrol hapları
Kemoterapi ilaçları
İdrar söktürücü ilaçlar
Pankreas kasında işlev bozukluğu oluşması
Safra kesesi, pankreas ve tükürük bezlerinde oluşan taşlar
Kabakulak
Bağırsak tıkanıklıkları
Şeker komaları
Mide delinmeleri
Akrep zehirlenmesi
Hamilelik
Böbrek nakilleri ve böbrek yetmezliği
Aşırı alkol tüketimi
Fazla kilolar

Amilaz Düşüklüğü Nedir?

Sindirim sisteminin sağlıklı şekilde işlemesini sağlayan amilaz çeşitli faktörlere bağlı olarak normal değerlerin altına düşmektedir. Amilaz düşüklüğünün görülmesi, amilaz yüksekliğinin görülmesine kıyasla daha nadir rastlanan bir sorundur. Amilaz düşüklüğü ilk olarak karaciğer hastalıkları ve yağ sindirememe sorunlarını akıllara getirmektedir. Amilaz düşüklüğünün sebepleri;

Kistik Fibroz; Vücut hücrelerinin yeteneklerini olumsuz etkileyen kistik fibroz hastalığı, amilaz seviyesinin düşmesine neden olmaktadır. su ve elektrolit aktarma yeteneklerini kaybeden hücreler, amilaz miktarını olumsuz yönde etkilemektedir. Hücre işlevlerinin azalmasına bağlı olarak, akciğerde kıvamlı mukus toplanmaktadır. Kıvamlı mukusun pankreasta da ortaya çıkması sonucunda amilaz salgılayan kanallar tıkanmaktadır.

Pankreas Sorunları; Pankreasta meydana genel sorunlar amilaz salgısını azaltmaktadır. Pankreasta ortaya çıkan hastalıkların yanı sıra pankreasın alacağı darbe ve hasarlar da bu durumun ortaya çıkmasında etkilidir. Ayrıca pankreas kanseri de amilaz miktarının düşmesine sebebiyet vermektedir.

Karaciğer Sorunları; Karaciğerde amilaz bulunmasından dolayı karaciğer sorunları amilaz seviyesini düşürmektedir. Özellikle siroz ve hepatit bu hastalıkların başında gelmektedir.

Yağ İntoleransı; Vücudun yağları sindirememesi sonucunda amilaz miktarı azalmaktadır.

 

 

Bir önceki yazımız olan Anti Tg Nedir? Yükselmesi, Düşüklüğü ve Normal Değerleri başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Sosyal Medyada Paylaşın:
  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM
akciğer kanseri | lenf kanseri | yumurtalık kanseri | meme kanseri | mide kanseri | cilt kanseri |